Wybrane formy terapii

Terapia poznawczo-behawioralna (CBT) pomaga lepiej zrozumieć, jak nasze myśli, emocje i zachowania wpływają na siebie nawzajem. Jej celem jest rozpoznanie niekorzystnych schematów myślenia i zachowania oraz stopniowe wypracowanie bardziej pomocnych sposobów radzenia sobie z trudnościami.

Terapia jest zazwyczaj ustrukturyzowana i skoncentrowana na konkretnych trudnościach oraz celach ustalonych wspólnie z terapeutą. Podczas spotkań pacjent uczy się m.in. rozpoznawać automatyczne myśli, sprawdzać ich trafność i rozwijać nowe sposoby reagowania. Częścią terapii mogą być również ćwiczenia i zadania do wykonania między sesjami.

Terapia systemowa pomaga spojrzeć na trudności człowieka w kontekście jego relacji z innymi – przede wszystkim z rodziną, partnerem czy partnerką, ale także z innymi ważnymi osobami. Zakłada, że sposób, w jaki funkcjonujemy, wpływa na naszych bliskich, a relacje z nimi również wpływają na nasze emocje, zachowania i samopoczucie.

Podczas terapii pacjent wraz z terapeutą przygląda się wzajemnym zależnościom, sposobom komunikowania się, rolom, granicom i powtarzającym się schematom w relacjach. Celem jest lepsze zrozumienie trudności i wypracowanie bardziej wspierających sposobów porozumiewania się i reagowania.

Terapia systemowa może być prowadzona indywidualnie, w parze lub z udziałem rodziny – w zależności od problemu i ustalonych celów terapii.

Terapia Gestalt koncentruje się na lepszym rozumieniu siebie, swoich emocji, potrzeb i sposobów funkcjonowania w relacjach z innymi. Szczególną uwagę zwraca na to, czego doświadczamy tu i teraz – jakie emocje pojawiają się w danym momencie, jak reaguje nasze ciało i czego potrzebujemy.

W terapii pacjent, we współpracy z psychoterapeutą, uczy się zauważać i nazywać własne emocje, potrzeby oraz schematy działania, a także rozpoznawać, co pomaga mu, a co utrudnia budowanie satysfakcjonującego życia i relacji. Ważnym elementem jest autentyczna, oparta na kontakcie, relacja terapeutyczna.

Terapia par to forma profesjonalnego wsparcia dla osób, które chcą lepiej zrozumieć swoje relacje, poprawić komunikację i wspólnie pracować nad trudnościami, które pojawiły się w związku. Nie jest przeznaczona wyłącznie dla par stojących na skraju rozstania. Można skorzystać z niej również wtedy, gdy partnerzy chcą lepiej zadbać o swoją relację.

Podczas spotkań para, przy wsparciu psychoterapeuty, przygląda się wzajemnym potrzebom, emocjom, sposobom komunikowania się i powtarzającym się schematom konfliktów. Terapeuta pomaga partnerom usłyszeć i zrozumieć perspektywę drugiej osoby oraz wspólnie szukać możliwych zmian.

EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) to metoda psychoterapii stosowana przede wszystkim w pracy z doświadczeniami traumatycznymi i ich konsekwencjami. Jej celem jest pomoc w przetworzeniu trudnych wspomnień, które nadal wywołują silne emocje, napięcie lub poczucie zagrożenia.

Podczas terapii pacjent, przy wsparciu psychoterapeuty, przywołuje wybrane wspomnienia, jednocześnie wykonując określone zadania, np. śledząc ruchy dłoni terapeuty lub wykorzystując inne formy stymulacji bilateralnej. Proces ten ma pomóc w przetworzeniu traumatycznych doświadczeń i zmniejszeniu ich wpływu na obecne funkcjonowanie.

Analiza Jungowska to forma psychoterapii inspirowana myślą Carla Gustava Junga. Pomaga lepiej zrozumieć siebie, swoje emocje, wewnętrzne konflikty i powtarzające się wzorce, a także odkrywać własne potrzeby, wartości i kierunek rozwoju.

Ważnym elementem analizy jest poznawanie nieuświadomionych aspektów własnego życia psychicznego. W pracy terapeutycznej wykorzystuje się m.in. rozmowę, analizę snów, wyobrażeń, symboli i doświadczeń emocjonalnych. Szczególne znaczenie ma relacja między terapeutą a osobą korzystającą z terapii oraz stopniowe budowanie większej samoświadomości.

Terapia skoncentrowana na rozwiązaniach (TSR) skupia się przede wszystkim na tym, co można zrobić, aby poprawić obecną sytuację, zamiast koncentrować się wyłącznie na źródłach problemu. Pomaga odkrywać własne zasoby, mocne strony i doświadczenia, które mogą być pomocne w osiągnięciu pożądanej zmiany.

Podczas spotkań terapeuta, wspólnie z pacjentem, przygląda się temu, jak wygląda sytuacja teraz, czego osoba potrzebuje i jak chciałaby, żeby wyglądało jej życie. Poszukuje się pozytywnych doświadczeń, wcześniejszych sukcesów i nawet niewielkich zmian, które mogą stać się początkiem dużej zmiany.

Terapia uzależnień to profesjonalna forma pomocy dla osób, które tracą kontrolę nad używaniem substancji lub określonymi zachowaniami i doświadczają z tego powodu negatywnych konsekwencji w swoim życiu. Jej celem jest nie tylko ograniczenie lub zaprzestanie zachowania powodującego szkody, ale także zrozumienie mechanizmów uzależnienia i nauczenie się, jak radzić sobie bez niego.

Pomoc może dotyczyć zarówno uzależnień od substancji, takich jak alkohol, narkotyki czy leki, jak i uzależnień behawioralnych, np. hazardu. W zależności od potrzeb terapia może mieć formę indywidualną, grupową lub rodzinną.